Pigmentvlekken zijn verkleuringen van de huid, die van klein tot groot variëren. Ze ontstaan door jarenlange blootstelling aan zonlicht of hormonale veranderingen.
Zo check je je vlekken met de ABCDE(F)-regel
Asymmetrie, begrenzing, kleur (color), diameter, evolutie: dat zijn de eigenschappen waarmee je een vlekje kan beoordelen.
- Heeft je vlekje een structuurverschil,
- is het asymmetrisch of grillig van vorm,
- is het meerkleurig, zwart, rood, blauw of grijs,
- is het groter dan 6 mm,
- verandert het zichtbaar of bloedt het plots?
Wees dan extra aandachtig, zeker na een zomer met veel zon. De belangrijkste factor is verandering: een vlek die (snel) verandert is een rode vlag. Ook een vlek die er helemaal anders uitziet dan je andere vlekjes, is reden voor extra aandacht. Dermatologen voegen daarom vaak nog een letter toe aan de ABCDE-regel: de F van ‘funny looking’.
Een misvatting is dat een gevaarlijke huidafwijking wel pijn zal doen of jeuken. Maar huidtumoren zijn meestal pijnloos. Wacht dus niet tot je iets voelt.
Vlekjes bij kinderen
Voor kinderen werkt de klassieke ABCDE-regel minder goed. Hun pigmentvlekken mogen meer veranderen dan bij volwassenen. Er kunnen nieuwe moedervlekken ontstaan en bestaande vlekken kunnen groter worden, omdat het kind zelf ook groeit. Huidkanker is bij kinderen gelukkig ook zeldzaam.
Is een vlekje echter bloedend, bultvorming, niet uniform van kleur of heeft het geen pigment? Of zie je plots een nieuwe vlek? Laat het dan best even onderzoeken.
Wie loopt het grootste risico?
Pigmentafwijkingen kunnen bij iedereen voorkomen. Wees echter extra waakzaam als je:
- veel moedervlekken hebt,
- makkelijk verbrandt,
- een lichte huid hebt,
- vaak verbrand bent geweest,
- veel UV-blootstelling hebt gehad,
- of huidkanker in je familie voorkomt.
Beter voorkomen dan genezen
Schade door UV kan je zelf voorkomen door je goed te beschermen tegen de zon. Veel mensen smeren te weinig: één shotglaasje zonnecrème is de hoeveelheid voor je hele lichaam. Ook moet je elke twee uur, na het zwemmen en na veel zweten opnieuw smeren. Draag daarnaast ook beschermende kledij en een hoed met een brede rand. Vermijd ook blootstelling aan felle zon tussen 11 en 16u.
Stoort een pigmentvlek je cosmetisch? Dan kan je die met een peeling of laser vervagen of verwijderen. Vraag hiervoor altijd advies aan je dermatoloog.
Meer info
Lees het volledige artikel waarop deze info gebaseerd is op hln.be (betaalmuur).
Meer info vind je op op onze pagina over huidziekten.