MS

MS of multiple sclerose is een chronische ontstekingsziekte waarbij het afweersysteem het eigen zenuwweefsel aanvalt. Daardoor ontstaan ontstekingen en littekens (sclerose) op verschillende plaatsen in je hersenen, ruggenmerg of de oogzenuw. Die belemmeren de communicatie tussen sommige hersengebieden en verstoren zo bepaalde functies. 

MS is dan ook geen spierziekte, maar een hersenaandoening. De klachten verschillen sterk van persoon tot persoon en hangen af van de locatie en ernst van de beschadigingen. Vandaar de bijnaam ‘De aandoening met 1000 gezichten’.

De exacte oorzaak van MS is niet bekend. Waarschijnlijk ontstaat de aandoening door een combinatie van genetische aanleg, gedrag (bijv. roken, ongezonde voeding, stress ...) en omgevingsfactoren zoals virale infecties of een tekort aan vitamine D. Het afweersysteem raakt ontregeld en valt het beschermlaagje (myeline) rond de zenuwuitlopers in je hersenen of ruggenmerg aan.

Let op: je kan de aanleg voor MS in beperkte mate erven, maar je krijgt het niet noodzakelijk van je biologische moeder of vader. De meeste mensen met MS hebben geen familieleden met de ziekte. Omgevingsfactoren spelen een grotere rol dan erfelijkheid. 

Slechter zicht vanuit één oog, dubbelzien, verminderde spierkracht, vermoeidheid, gevoelsstoornissen, evenwichtsproblemen of moeilijkheden met je geheugen (brain fog). Het zijn maar enkele van de vele mogelijke symptomen van MS. Omwille van die verscheidenheid aan symptomen en het verschil in intensiteit, is het soms moeilijk om de ziekte te herkennen.

Op basis van de evolutie van de klachten in de tijd, onderscheiden we 3 vormen van MS. Tegenwoordig spreken we zelfs steeds vaker van een MS-spectrum:

• relapsing remitting MS (RRMS): afwisseling van regelmatige opstoten (relapsen) met symptomen en herstelmomenten  
• secundair progressieve MS (SPMS): na de RRMS-fase nemen bepaalde klachten geleidelijk toe en sommige functies raken blijvend beschadigd zonder optreden van duidelijke opstoten/relapsen
• primair progressieve MS (PPMS): een langzame verergering van de klachten vanaf het begin van de ziekte zonder duidelijke opstoten/relapsen 

Sommige symptomen starten zo onopvallend dat je niet meteen op zoek gaat naar hulp. Nochtans is een tijdig bezoek aan de huisarts cruciaal. Die verwijst je door naar de afdeling Neurologie waar artsen die gespecialiseerd zijn in de hersenen en zenuwen je ziekteverhaal in kaart brengen en een aantal aanvullende onderzoeken uitvoeren, in lijn met de internationale richtlijnen (bekend als de McDonald-criteria):

• bloedafname
• MRI-scan van de hersenen en het ruggenmerg
• opgewekte potentialen: meten van de reacties van het zenuwstelsel d.m.v. elektrische signalen
• lumbaalpunctie: ruggenprik om de aanwezigheid van ontstekingscellen en -eiwitten vast te stellen

Let op: er bestaat geen enkele test die MS met 100 procent zekerheid bevestigt of uitsluit. De diagnose wordt gesteld op basis van de samenhang tussen de verschillende onderzoeksresultaten.